E situacion actual den Instituto Coreccional Aruba (KIA), tanto den e area di seguridad como den plan pa construi un prison nobo, a bira un biaha mas tema central den Parlamento. Durante un reunion publico, lider di fraccion di MEP, parlamentario Evelyn Wever-Croes, a usa su turno na palabra pa pone enfasis riba loke el a describi manera dos problema serio cu ta conecta cu otro: e situacion urgente den e prison actual y e falta di claridad tocante e progreso di e proyecto pa construi un centro di detencion nobo.
Segun Wever-Croes, e debate no mester ser mira solamente como un discusion tocante un incidente of un problema operativo temporal. For di punto di bista, e situacion ta mucho mas amplio y ta toca tanto seguridad publico como e futuro di e sistema coreccional di Aruba.
El a señala cu e situacion actual den KIA ta causa preocupacion pasobra un prison mester ta basa riba control y seguridad. Segun e parlamentario, si e sistema esencial manera scanners, entre otro, no ta funcional, esey ta crea riesgo pa empleado, bishitante, personanan cu ta deteni y, finalmente, pa comunidad en general.
Parlamentario Wever-Croes a enfatisa cu, segun su punto di bista, esaki no ta simplemente un asunto administrativo ni un debate politico, sino un tema cu ta toca directamente e confiansa den e sistema coreccional y den e cadena di husticia di Aruba.
Ademas di e preocupacionnan inmediato, e lider di fraccion di MEP a pone atencion riba loke el a yama e dimension structural di e problema. Segun Wever-Croes, mayoria persona na Aruba ta reconoce cu e edificio actual di KIA ya no ta cumpli cu e necesidadnan moderno di un institucion coreccional.
El a recorda cu durante e gabinete anterior di MEP a cuminsa un trayecto pa yega na un solucion permanente cu e construccion di un prison nobo. Segun el a indica, aunke gobierno di e tempo ey no tabatin espacio financiero amplio, a busca cooperacion internacional pa move e proyecto pa dilanti.
Segun Wever-Croes, Aruba a traha hunto cu United Nations Office for Project Services (UNOPS) pa desaroya e fase preparatorio di e proyecto. El a indica cu durante e colaboracion ey a prepara un roadmap, calculacionnan di costo y un trayecto di implementacion pa e futuro prison.
Sinembargo, durante e reunion parlamentario, Wever-Croes a expresa su preocupacion despues di tende cu e prome fase di e proyecto lo rekeri aproximadamente USD 10.5 miyon. Segun el a mencina, si gobierno ainda no por move pa dilanti cu un inversion di e magnitud ey, preguntanan ta surgi tocante e prioridadnan cu ta ser duna na e proyecto.
Parlamentario Wever-Croes a indica cu e suma di USD 10.5 miyon ta similar na e presupuesto cu anteriormente a ser destina pa trabaonan di asfaltamento di careteranan. Na su opinion, gobierno por a considera usa recurso similar pa atende un necesidad cu e ta considera urgente pa seguridad nacional.
Durante su intervencion, Wever-Croes a argumenta cu precisamente pa evita cu gobierno mester sigui reacciona tocante crisis, ta importante pa desaroya un plan structural pa un prison nobo. Segun e parlamentario, un gobierno cu constantemente ta ocupa ta reacciona riba emergencia ta haya menos espacio pa traha riba solucionnan duradero.
Basa riba e dos realidadnan cu el a describi, Wever-Croes a formula un pregunta central: kico exactamente a pasa cu e proyectonan prepara pa KIA y cual lo ta e siguiente paso pa haci nan realidad?
Segun e parlamentario, no ta suficiente pa reconoce cu tin un problema. For di su punto di bista, Parlamento, personal di KIA y pueblo di Aruba tin derecho di conoce con gobierno tin pensa di resolve e situacion y den cuanto tempo.
Cu e meta ey, Wever-Croes a presenta un serie di preguntanan cu el a describi manera un “checklist publico”, cu, segun e, ta busca claridad y no confrontacion.
E prome pregunta ta relaciona cu e sistema di control y scannernan den KIA. El a pidi pa gobierno indica exactamente for di ki fecha e sistema a stop di funciona y, mas importante ainda, ki fecha e ekipo operacional lo ta disponible atrobe.
Di dos punto, el a pidi claridad tocante e procedemento cu lo ser sigui pa cumpra ekipo nobo. Wever-Croes kier sa si gobierno lo sigui e procedemento regular di compra publico of si lo usa un procedemento di emergencia, y riba cual base legal un decision asina lo ser funda.
E di tres pregunta ta trata e colaboracion cu UNOPS. Segun Wever-Croes, minister Dowers anteriormente a menciona cu tabatin cuatro “deliverables” cu lo ser presenta na Parlamento. El a solicita pa gobierno indica ki dia exacto Parlamento por spera ricibi e documentonan aki.
Di cuater, Wever-Croes a busca mas informacion tocante e reunion cu Ministerio di Asuntonan Interno y Relacionnan den Reino (BZK) di Hulanda tocante posible financiamento pa e proyecto. El a indica cu no ta suficiente pa confirma cu e reunion a tuma lugar; Parlamento tambe mester conoce ki resultado concreto a sali for di e combersacionnan ey.
E di cinco pregunta ta enfoca riba e siguiente fase di e proyecto di e prison nobo. Segun e lider di fraccion di MEP, gobierno mester indica claramente ki fecha lo tuma un decision oficial tocante e continuacion di e proyecto.
Como di seis punto, Wever-Croes a pidi informacion tocante un plan pa detencion di hobennan den Observatie- en Correctiecentrum (OC). El a solicita pa minister confirma si un plan concreto ta existi y, si ta asina, ki fecha e lo ser presenta. Si ainda no tin un plan, el a bisa cu tambe ta importante pa Parlamento haya esey confirma oficialmente.
Finalmente, como di siete pregunta, e lider di fraccion di MEP a pidi un bista general di tur decision concreto cu gobierno a tuma entre 30 di januari 2026 y e fecha di e reunion parlamentario. Segun Wever-Croes, e decisionnan mester por ser identifica claramente cu fecha y contenido pa demostra con gobierno a move e proyecto di KIA nobo pa dilanti durante e ultimo lunanan.
Durante su discurso, Wever-Croes tambe a expresa cu e no kier pa e preguntanan ser contesta cu referencia na HOFA. El a señala cu prome minister ya tin un debate separa programa den Parlamento tocante e tema ey, y cu e preguntanan cu el a presenta ta concentra specificamente riba KIA.
Segun e, e checklist presenta durante e reunion no tabata un intento pa crea confrontacion politico, sino un herment pa busca transparencia y responsabilisacion. El a enfatisa cu seguridad di e personal cu ta traha den KIA no por sigui warda y cu seguridad di e institucion mes tambe ta rekeri accion rapido.
Wever-Croes a conclui su intervencion referiendo na un comunicado anterior publica pa minister Dowers hunto cu UNOPS, den cual tabata indica cu e planificacion tabata pa inicia construccion di e prison nobo durante e aña aki y completa e proyecto na 2028. Basa riba e comunicado ey, el a expresa cu ta spera cu gobierno lo sigui cu e planificacion anuncia anteriormente.
Segun e parlamentario, si e intencion ainda ta pa cuminsa construccion durante 2026, ta importante pa gobierno indica claramente cual accionnan concreto ya a ser tuma pa haci cu e planificacion ey por bira realidad. El a sostene cu Parlamento y comunidad tin interes den conoce con e proyecto ta avansa y cual compromiso gobierno ta dispuesto di asumi pa logra un solucion structural pa e futuro di KIA.



