Gobierno di Aruba a duna un actualisacion tocante e desaroyonan mas reciente den su maneho di admision y permanencia di personanan stranhero. Durante un conferencia di prensa, Minister di Husticia, Integracion, Transporte Publico y Energia, Arthur Dowers, a informa tocante e situacion di personanan cu a participa na Hunto pa Progreso y cu nan permiso temporal ta cerca di vence.
Ademas, gobierno a anuncia un excepcion pa muchanan menor di edad sin permiso di residencia, preparacion di un maneho nobo di admision y control mas estricto contra empleo ilegal y abuso di sistema di permiso.
Durante e conferencia di prensa, minister Dowers a presenta un evaluacion di e programa Hunto pa Progreso, cu a conclui na final di aña pasa, pero cu su efectonan ainda ta ser sinti. E programa a brinda personanan cu tabata keda ilegalmente na Aruba un oportunidad pa regularisa nan situacion y busca un trabao formal.
Un di e medidanan tabata otorgamento di un permiso temporal di un aña, cu a permiti beneficiario busca trabao cerca diferente dunador di trabou. Despues, nan por a solicita un permiso relaciona cu un dunador di trabao specifico.
Segun minister Dowers a splica, alrededor di 1.500 persona a beneficia di e tipo di permiso aki. E prome grupo a haya nan permiso na october di aña pasa, loke ta nifica cu e permisonan aki ta cuminsa vence durante e luna actual.
Minister a informa cu, segun e datonan disponible, 120 persona cu nan permiso ta vence durante october ainda no a presenta un peticion pa cambia nan permiso temporal pa un permiso cu un dunador di trabao como garante.
E personanan aki tin te final di october pa entrega nan peticion. Esnan cu no haci esaki dentro di e periodo indica lo tin 30 dia pa prepara pa bandona e pais.
E advertencia ta forma parti di e posicion di gobierno cu, despues di e oportunidad brinda pa regularisacion, personanan cu no cumpli cu e condicionnan di nan permiso no por keda na Aruba.
Otro anuncio importante ta relaciona cu muchanan menor di edad cu actualmente ta biba na Aruba sin un permiso di residencia valido. Minister Dowers a splica cu Hunto pa Progreso tabata destina pa personanan mayor di edad. Como consecuencia, muchanan cu ta na Aruba di manera ilegal no por a participa directamente den e proceso di regularisacion.
Den algun caso, e mayor responsable a logra regularisa su propio situacion, pero e mucha ainda no tin un permiso. Bao di e procedura general di admision, un persona cu solicita permiso normalmente mester warda e resultado pafo di Aruba.
Pa atende e situacion aki, gobierno a anuncia un excepcion cu ta duna muchanan menor di edad cu actualmente ta bibando na Aruba sin permiso e oportunidad pa regularisa nan estadia, sin mester sali for di pais pa warda e decision riba nan solicitud.
Sinembargo, minister Dowers a enfatisa cu e excepcion no ta nifica cu tur solicitud lo ser aproba automaticamente. E muchanan mester cumpli cu e condicionnan y documentacion exigi pa e permiso corespondiente.
Minister a haci un apelacion na mayor y personanan responsable pa entrega e solicitudnan mas pronto posibel.
Na mesun momento el a subraya tambe cu e medida no ta conta pa personanan cu, despues di e anuncio, dicidi trece muchanan na Aruba y laga nan permanece ilegalmente.
El a splica cu, si un persona cu tin un permiso valido trece un mucha Aruba y deliberadamente permiti e mucha keda ilegalmente, e persona responsable por enfrenta consecuencia administrativo y legal, incluyendo revocacion di su propio permiso di residencia.
Ademas di e medidanan actual, minister Dowers a anuncia cu gobierno ta prepara un maneho nobo di admision di personanan stranhero, cu segun e plan lo ser presenta na januari di otro aña. Un di e cambionan principal ta cu otorgamento di permiso di trabao y residencia lo ta relaciona mas directamente cu necesidadnan identifica den mercado laboral di Aruba.
Gobierno ta mantene dialogo cu representantenan di sector empresarial y Departamento di Labor pa determina den cua sector tin necesidad di trahado y cua tipo di specialisacion ta falta. E intencion ta pa uza informacion estadistico y datonan di mercado laboral como base pa determina cuanto permiso por ser otorga den diferente categoria di empleo.
Minister Dowers a menciona sector di construccion como ehempel. Si e informacion disponible indica cu e sector tin necesidad di 50 trahador adicional, gobierno por uza e cifra aki manera un punto di salida pa establece e cantidad di permiso disponible.
Sinembargo, e maneho lo mester ofrece cierto flexibilidad pa atende situacionnan excepcional, manera proyectonan grandi, actividad economico nobo of circunstancianan inespera cu ta crea un necesidad urgente di personal.
Den e casonan aki, empresanan lo por presenta nan situacion na autoridadnan competente pa evalua si un excepcion ta necesario. Gobierno ta busca mantene control riba entrada di trahadornan stranhero sin crea obstaculonan innecesario pa actividad economico.
Otro aspecto cu gobierno ta studia ta e edad di personanan cu ta bin Aruba cu intencion di establece residencia permanente. Minister a splica cu edad na momento di admision por tin consecuencia importante pa e cantidad di pensioen cu un persona eventualmente por acumula.
Personanan cu ta establece nan mes na Aruba na un edad relativamente grandi por termina cu un pension limita, dependiendo di e cantidad di aña cu nan contribui na e sistema.
Pa e motibo aki, gobierno ta considera introduci criterionan relaciona cu edad den e maneho nobo di admision, particularmente pa personanan cu ta busca residencia permanente.
Den cuadro di fortalecemento di control, minister tambe a anuncia cambionan relaciona cu sancionnan pa persona y empresanan cu ta emplea trahadornan sin e permiso necesario.
El a splica cu un persona individual por enfrenta un boet di te Afl. 10.000 pa infraccion, mientras cu pa un compania e suma por yega te Afl. 25.000 pa infraccion.
E sancionnan por ser aplica pa cada trahador ilegal identifica. Esaki ta nifica cu un compania cu tin cuater persona trahando ilegalmente por enfrenta un boet total di Afl. 100.000.
E medidanan anuncia tin como meta reduci empleo ilegal y garantisa cu e reglanan di admision ta ser cumpli.
Minister Dowers a reconoce cu empresanan por enfrenta situacionnan excepcional, incluyendo escasez inespera di personal of necesidad urgente di trahadornan specialisa. Pa e motibo ey, gobierno ta encurasha dunadornan di trabao pa acerca DIMAS y presenta nan situacion, en bes di emplea personanan sin e documentonan necesario.
Finalmente, minister a expresa preocupacion tocante practicanan di cierto intermediario y agencianan cu ta asisti personanan den proceso di solicitud di permiso.
Segun el a indica, gobierno a identifica situacionnan den cual personanan ta haya informacion incorecto tocante posibilidad pa bin Aruba como turista y despues regularisa nan estadia.
Minister Dowers a aclaria cu e posibilidad pa presenta un solicitud di permiso no ta nifica automaticamente cu e solicitante tin derecho pa keda na Aruba mientras e solicitud ta bao di evaluacion.
Minister a menciona tambe un caso den cual un persona aparentemente a bira victima di practicanan di un agencia, cu a presenta tres solicitud di permiso pa e persona durante e mesun aña. Segun minister, e tipo di practica aki ta representa un posible abuso di sistema di permiso y por perhudica personanan cu ta depende di intermediario pa regularisa nan situacion na Aruba.
Minister a indica cu autoridadnan por solicita investigacion adicional cerca diferente departamento y, si resulta necesario, involucra Ministerio Publico.
Cu e anuncionan aki, gobierno ta busca combina regularisacion di personanan cu ya ta na Aruba, control mas estricto riba estadia y empleo ilegal, y un sistema di admision mas relaciona cu necesidad economico di pais. E maneho nobo programa pa januari 2027 lo mester brinda mas claridad tocante e criterionan definitivo y implementacion di e cambionan anuncia.



