For di edicion reciente di Bon Dia Aruba, nos a cuminsa papia tocante informacionnan cu notaris mr. C.M.A Helmeyer ta bin ta comparti tocante e topico di herencia y entre otro, nos a papia di e cambionan cu nos a mira den ley di herencia y e importancia di un testament. Den e edicion di awe, danki na e informacion cu notaris Helmeyer ta sigui comparti na un manera simplifica y facil di compronde, nos lo papia tocante e importancia di un testament y ken ta heredero.
Notaris Helmeyer a comparti cu mayoria persona awendia ta “un tiki mas consciente y ta pensando si nan mester traha un testament si of no” y a splica cu si no tin un testament traha, lo reparti e herencia di e fayecido of ley mes lo stipula ken ta e personanan cu lo hereda e herencia. “Esaki ta nifica cu si bo kier desvia di ley, bo mester traha un testament.”
Prome, ban aclaria ken ta e gruponan cu ta heredero, den caso cu no tin un testament traha. “Nos ta cuminsa cu e prome grupo cu ta e casa y yiunan, e grupo aki ta hunto, e no ta bisa casa of yiu … di dos grupo ta bira e ora ouders y rumannan” y asina e ley ta keda cana.
Pa ilustra esaki, Notaris Helmeyer a presenta un gran ehempel; Un persona cu ta casa y tin yiu, ley ta stipula cu e casa y yiunan ta heredero. Dependiendo si ta ley nobo of ley bieu ta aplicable p’abo, e notaris lo bisa of determina e ora ken ta e herederonan. “Si e persona aki ta casa, e no tin yiu, e no a traha un testament, su casa ta esun cu ta hereda tur cos. Y mi ta bay laga afo cu akinan nos no ta papia di e regimen matrimonial, locual hopi hende ta confundi. Si un persona ta casa ‘buiten gemeenschap van goederen’, no ta nifica cu su casa no ta hereda di dje. E ta hereda di dje. Kiermen tur cos cu bo kier desvia di e ley normal bo mester pidie of haci e peticion hunto cu bo notaris pa stel op bo testament pa nos por desvia di e regla cu ley mes ta stipula.”
Otro ehempel ta den caso cu bo no tin casa pero bo tin yiu si, si algo pasa e mama of e tata soltero y e fayece, “e yiunan so ta bira e herederonan. E por ta tambe cu un persona no ta casa, no tin yiu y e ta fayece y no a traha un testament. Ley ta stipula cu e ora nos ta bay na e mayornan y e rumannan. Ley mes ta bisa tambe kico ta e parti minimo cu un mayor of tur dos mayor mester haya y con ta reparti esaki entre e rumannan.”
E importancia di e informacion aki ta carga un importancia grandi pa motibo cu e ta pone bo “cuminsa pensa den bo specifiek geval, si a acaso bo no ta casa, bo no tin yiu, bo no tin ouder, ken lo bo kier pa ta bo herederonan?” notaris Helmeyer a enfatisa.
Importante tambe ta pa mantene nos mes consciente cu tur esaki ta informacion den un contexto general. Cada persona mester acudi na nan notaris pa haya informacion, guia y conseho pa nan mesun testament.
Notaris Helmeyer a splica cu “un pregunta hopi importante ta ken por traha un testament. In principe tin dos elemento hopi importante. Bo mester ta ‘handelingsbekwaam’, esaki ta en general 18 aña bay ariba, pero ley ta haci si of ley ta stipula cu un mucha di 16 aña tambe lo por traha testament. Bo mester ta ‘wilsbekwaam’, esaki kiermen bo ta mentalmente sano y tin un uitzondering tambe pa esunnan cu ta poni bao curatela cu no ta pa motibo di geestelijke gezondheid cu tambe lo por traha un testament pero cu permiso di hues” aclarando tambe cu “un persona ta traha su testament specifico, Esey kiermen cu un pareha no por traha un testament, e ta nulo … cada ken mester traha su testament.”
Hopi biaha e testamentnan mas popular ta loke ta yama e ‘openbare testament’, “esaki ta e testament cu abo y bo notaris ta bespreek y bo ta bisa bo deseonan.” Tin tambe loke ta yama geheim testament, pero esaki tin su mesun condicionnan pa cumpli.
Kico tur bo por pone den bo testament?
Segun notaris Helmeyer a splica, bo por haci bo testament mesun simpel of mas amplio cu bo ta desea.
Sinembargo e ta trece dilanti tambe cu “hopi biaha nan ta lubida cu bo tin 1 herencia. No ta cuenta cu bo tin herencia aki na Aruba, un na Hulanda, un na Merca, no. Bo tin 1 herencia.”
Otro parti importante ta cu nos mester haci un diferencia tambe di ken ta nos heredero y ken ta e persona cu ta haya algo specifico. “Den terminologia Hulandes, hopi biaha bo ta scucha nos ta haci un legaat y nos ta puntra despues ken ta bo herederonan, ken bo ta ‘benoem als je erfgenamen.’ E herederonan ta tuma bo luga over, ‘alle lusten, alle lasten’. Na unda por ehempel un ‘legataris’, e persona cu bo ta laga algo specifico na dje, e ta ricibi algo, tin biaha cu of sin un condicion, bao di un condicion pa e por ricibi esaki.”
Personanan cu ya caba a yega di traha un testament, por wak cu e actanan di notaris tin un secuencia. “Nos ta cuminsa semper, nos ta bisa nos ta revoca cualkier testament cu por a wordo traha prome, maske esaki ta e ultimo, e notaris ta neem e op toch den su testament. Pakico? Pasobra e hecho cu bo a traha testament ta bay wordo registra na e Centraal Testamentenregister na Corsou. Esey kiermen cu si acaso bo kier un testament nobo, bo mester pasa un notaris pa nos revoca e bieu. E ultimo testament ta esun cu ta conta.”
Semper teniendo na cuenta cu notaris Helmeyer ta brindando informacion di un manera simplifica y general, nos por mira cu e topico di herencia ta uno amplio cu varios diferente punto cu mester tuma den consideracion, y via e informacion aki nos por ta ekipa cu e conocemento y herment necesario pa tuma e miho decisionnan den consulta cu nos notaris.



